Szanowny Użytkowniku,

25 maja 2018 roku zaczyna obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”). W związku z tym informujemy, że wprowadziliśmy zmiany w Regulaminie Serwisu i Polityce Prywatności. Prosimy o poświęcenie kilku minut, aby się z nimi zapoznać. Możliwe jest to tutaj.

Rozumiem

Okultyzm a nauka przed Oświeceniem

Okultyzm a nauka przed Oświeceniem

23.09.2016
Czyta się kilka minut
Słowo okultyzm pochodzi od łac. 'occultus' (ukryty) i wywodzi się z tradycji arystotelesowskiej, która rozróżniała własności naturalne i ukryte substancji.
I. Bitzan, The Tower, 1992 (WikiArt.org)
D

Do tych ostatnich Arystoteles zaliczał np. przyciąganie magnesu, pływy morza czy też leczące własności lekarstw. (Własności ukryte były obce myśli platońskiej, która siły niejawne potrafiła wyjaśnić w sposób naturalistyczny.) Wyróżnia się dwa paradygmaty okultystyczne: astrologiczny i magiczno-alchemiczny, w zależności od pasywnej czy też aktywnej roli człowieka.

Gdy weźmie się pod uwagę kontekst okultyzmu, można powiedzieć, że w stosunku do Renesansu Średniowiecze było oazą racjonalności. Choć pisma alchemiczne i astrologiczne pojawiały się w wiekach średnich, to Odrodzenie przyniosło ich wybujały rozwój, wprowadziło na salony, uniwersytety i do kościołów. Okultyzm znalazł w renesansowym humanizmie ogromny posłuch -- mało znanym faktem jest, że Kopernik w "De revolutionibus" powołuje się na Hermesa Tresmegistosa -- fikcyjnego mitycznego autora ksiąg okultystycznych. (Od Tresmegistosa pochodzi nazwa "hermetyczny"). Nawet tak wielki umysł, jakim był Newton, pozwalał sobie na uprawianie astrologii.

Jednym z pierwszych naukowców, który do okultyzmu podchodził w sposób sceptyczny, był Johannes Kepler. Wyrugował z astronomii dusze planet i miał prześmiewczy stosunek do horoskopów. Przyjmuje jednakże pewną formę tzw. teorii podobieństw. Wykład zdaje sprawę z tego, co doprowadziło Keplera do takiego sposobu myślenia. Naświetla również stosunek Kościoła do okultyzmu, który widział w nim co najmniej dwa problemy -- możliwość paktowania z nieczystymi siłami i zagrożenie wolnej woli człowieka (problem determinizmu).

Osiemnastowieczne odrzucenie okultyzmu wiązało się z popadnięciem w kolejną skrajność -- Oświecenie wyrugowało dusze ze świata, ale pod wpływem odkrycia krążenia krwi i filozofii Kartezjusza zaczęło pojmować świat na sposób mechanizmu.

 

Dodaj komentarz

Usługodawca nie ponosi odpowiedzialności za treści zamieszczane przez Użytkowników w ramach komentarzy do Materiałów udostępnianych przez Usługodawcę.

Zapoznaj się z Regułami forum

Jeśli widzisz komentarz naruszający prawo lub dobre obyczaje, zgłoś go klikając w link "Zgłoś naruszenie" pod komentarzem.

Zaloguj się albo zarejestruj aby dodać komentarz